Η 21η Απριλίου του 1967 στα Γιάννενα

Αθήνα - Άνοιξη του 1973 - Ηχογραφημένη ανταπόκριση, με τραγούδια ...

Ε πατριότ, κύριε γυρολόγε, μικρέμπορααα! Όλοι μαζί παιδιά!

Μιά μαρτυρία για τον Καίσαρα Αλεξόπουλο

Γράφει ο Λευτέρης Τσίλογλου 

…. Το κυνηγητό του στρατιωτικού καθεστώτος δεν σταμάτησε στις πολύχρονες φυλακίσεις. Συνεχίστηκε με επιμονή με όλες τις παράπλευρες συνέπειες. Μία απ’ αυτές ήταν η πεισματική επιμονή της Ασφάλειας να διαγραφούμε από τα Πανεπιστήμια και τα Πολυτεχνεία. Πολλοί από τους έγκλειστους  ήταν νέοι φοιτητές που η σύλληψή τους είχε διακόψει τις σπουδές τους στη μέση και η φυλάκιση δεν τους επέτρεπε να συνεχίσουν. Όχι! Σύμφωνα με το αυταρχικό καθεστώς έπρεπε να εξωπεταχθούν από τον ακαδημαϊκό χώρο δια παντός.

Αίτημα- απαίτηση της Αστυνομίας προς τις αντίστοιχες Πρυτανείες ζητούσε την οριστική απομάκρυνσή μας από τους καταλόγους των φοιτητών της σχολής. Μέτρο σκληρό κι απάνθρωπο! Προσωπικά διαγράφτηκα από το Πανεπιστήμιο τουλάχιστον δυο φορές. Η πρώτη ακυρώθηκε μετά από ένσταση που υπέβαλε ο τότε δικηγόρος μου, ο πρόωρα χαμένος Τάκης Παππάς, φίλος καλός των φοιτητικών μας χρόνων. Η ένσταση εδραζόταν στο ατράνταχτο επιχείρημα ότι η διαγραφή έγινε χωρίς να δοθεί στον εγκαλούμενο το δικαίωμα της απολογίας. Στην επόμενη συνεδρίαση της Πρυτανείας η διαγραφή ακυρώθηκε. Η Ασφάλεια όμως δεν έμεινε με σταυρωμένα χέρια. Επέμεινε και σε λίγο χρόνο έκανε νέα αναφορά, οπότε κινήθηκε εξαρχής η διαδικασία της διαγραφής. Η έγγραφη απολογία που υπέβαλα στην Πρυτανεία ήταν ένα καταγγελτικό κείμενο, που σαν βάση του είχε την απολογία που είχε γράψει για τον εαυτό του ο αθόρυβος και σεμνός Στέργιος Αγγελίδης, συγκρατούμενος στη φυλακή, που αντιμετώπιζε ανάλογες καταστάσεις με την Πρυτανεία του Πολυτεχνείου.

Την ημέρα της συνεδρίασης της Συγκλήτου η Ασφάλεια φρόντισε με τη γνωστή κλούβα να μεταφερθούμε στο κεντρικό κτίριο της Πανεπιστημίου. Μαζί μου ήταν ο κολλητός μου όλα αυτά τα χρόνια, κουμπάρος κι αδελφός, Νίκος Κιάος, φοιτητής  της ίδιας σχολής με μένα, υποψήφιος κι αυτός για διαγραφή. Ευτυχώς αργότερα σταδιοδρόμησε ως δημοσιογράφος και γλίτωσε από τη Φυσική. Δεμένους με χειροπέδες μας έμπασαν στην αίθουσα τελετών όπου μας φύλαγαν αστυνομικοί. Χειρότερα από τους πιο επικίνδυνους δολοφόνους.

Πρύτανης εκείνη τη χρονιά ήταν ο καθηγητής της σχολής μας Καίσαρας Αλεξόπουλος, τα βιβλία του οποίου αυτή την περίοδο διάβαζα στη φυλακή, έμπλεος αισιοδοξίας ότι θα δώσω σύντομα στο πτυχίο το βασικό μάθημα της Γενικής Φυσικής. Με τον καθηγητή αυτόν είχα στο παρελθόν μια ακόμα προσωπική συνάντηση, όταν παρουσιάστηκα ενώπιόν του, ως εκπρόσωπος του έτους, με αίτημα τη… μετάθεση για αργότερα της ημέρας κάποιας γραπτής δοκιμασίας. Νεαρός τότε, φανατικός, επαρχιώτης, άκριτος κι αδαής είδα πάνω στο γραφείο του μια φωτογραφία: Ο καθηγητής με πλήρη εξάρτυση του σκι, χαμογελαστός, σε μια ελβετική πίστα πάνω στις Άλπεις. Μες την αφέλειά μου έβγαλα αμέσως το συμπέρασμα

«Ε! Τι περιμένεις; Τυπικός εκπρόσωπος της κυρίαρχης τάξης!»

Η ζωή μού έδειξε στην πορεία πόσο βιαστικός και αφελής ήμουν. Ο Καίσαρ Αλεξόπουλος ήταν πάντα ένας τζέντλεμαν, αλλά εγώ δεν γνώριζα ακόμα την ιδιότητα  αυτή. Στο πεζό μου αίτημα για αναβολή μου απάντησε μ’ έναν υποτιμητικό τόνο

«Αφού δεν ντρέπεστε, το αίτημα σας γίνεται δεκτό!»

Έφυγα σαν βρεγμένη γάτα αλλά στους συμφοιτητές μου εμφανίστηκα ως νικητής και  τροπαιοφόρος αφού πέτυχα το στόχο.

Σήμερα ήταν η δεύτερη φορά που συναντιόνταν οι δρόμοι μας. Μπήκε με ορμή μέσα στην αίθουσα τελετών και μόλις είδε το θέαμα έβαλε τις φωνές

« Είναι απαράδεκτο! Μέσα στον ιερό αυτό χώρο με χειροπέδες! Απαράδεκτο! Να ελευθερωθούν αμέσως και να γυρίσουν πίσω»

Τυπικός, ψυχρός χωρίς ν’ αφήνει περιθώρια για πλησίασμα και παρεξηγήσεις είπε στον δικηγόρο μου

« Εμείς θα τους διαγράψουμε. Δεν γίνεται αλλιώς. Εσείς θα υποβάλετε ένσταση την άλλη μέρα»

Έτσι κι έγινε. Με τέτοιες νομικές διαδικασίες και διατυπώσεις η διαγραφή τυπικώς δεν ολοκληρώθηκε ποτέ. Ο «δεξιός» και «συντηρητικός» καθηγητής στάθηκε στο ύψος του, σε αντίθεση με πολλούς άλλους που τα προηγούμενα χρόνια πουλούσαν προοδευτική εικόνα, αλλά την κρίσιμη στιγμή δεν στάθηκαν άξιοι των προσδοκιών του λαού και των φοιτητών τους. ………..

 Το πλήρες κείμενο εδώ

21 Απριλίου 1967 - Νοέμβρης 1973 - Ιούλιος του 1974

Να γεμίσεις με ένα ΝΑΙ γαλανέ μας ουρανέ!

(Οι γελοιογραφίες του Βασίλη Χριστοδούλου στη "Βραδυνή" του 1973, από το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου)

Τι μυρίζει ε; Τι μυρίζει ρε; Η μυρωδιά που ερχόταν από το Παρίσι στην Αθήνα του 1969.

Τί οσμή έφτανε από το Παρίσι στην Αθήνα τον Ιούνιο του 1969;
Τι μυρίζει Ε; ΤΙ ΜΥ-ΡΙ-ΖΕΙ ΡΕ;

Γράφει ο Κώστας Μητρόπουλος, ο περίφημος γελοιογράφος ΤΩΝ ΝΕΩΝ, για τα σκίτσα του, που άφησαν ιστορία, και τις περιπέτειες του με τους απριλιανούς λογοκριτές σε αφιέρωμα των ΝΕΩΝ, πριν τέσσερα χρόνια (2007), για τα σαράντα χρόνια της απριλιανής δικτατορίας των συνταγματαρχών.

Είχαν ανοίξει τα καινούργια κρασιά στις ταβέρνες. Έκανα μια σειρά από ταβερνόβιους. Σ’ ένα σκίτσο απ’ αυτά είχα μια μαμά που μάζευε τον αχαΐρευτο γιο της από το κουτούκι της γειτονιάς.
Αυτός είχε χωθεί κάτω απ’ το τραπέζι αλλά φαίνονταν τα πόδια του.
Η μαμά τα είχε δει και του φώναζε.
--Θοδωράκη, βγες έξω!
Χαρά στο εύρημα, βέβαια.
Την άλλη μέρα σπάσανε τα τηλέφωνα!
--Μπράβο, μπράβο, συγχαρητήρια!
--Για ποιο λόγο;
--Για το σημερινό σκίτσο!
--Το σκίτσο, τι;
--Ελάτε τώρα! Όλος ο κόσμος κατάλαβε ότι λέτε! Λευτεριά στον Μίκη Θεοδωράκη! Έπεσε κεραυνός!
Εγώ μισοπεθαμένος – είχαμε και μικρό παιδί τότε – σούρθηκα μέχρι «ΤΑ ΝΕΑ» όπου με κοιτούσαν σαν ούφο!
Ο Νίτσος (ο Διευθυντής των ΝΕΩΝ) είχε νευριάσει.
--Γιατί δεν μου είπες, τι θα έκανες με ρώτησε.
Εξηγούσα ότι έγινε τυχαία. Ότι έγραψα Θοδωράκη αντί για Θανασάκη, Γιωργάκη ή Νικολάκη εντελώς συμπτωματικά.
Κανένας δεν με πίστευε!
Φάγαμε ένα φοβερό κατσάδιασμα από τη Γραμματεία Τύπου της χούντας, αλλά επειδή κι αυτοί είχαν μπλέξει με τους ανωτέρους τους, το πράγμα έμεινε εκεί. Ο Νίτσος όμως το’ πιασε.
--Πότε - πότε κάνε κάνα τέτοιο, αλλά λέγε το! Μου πρότεινε.

Σκίτσα δισυπόστατα όμως δύσκολα περνάγανε από τους αξιωματικούς.
Τα Σαββατοκύριακα όμως όταν αυτοί την κάνανε, αφήνανε φαντάρους στην υπηρεσία και τότε όλο και κάτι γινόταν.

Πέρασε ο καιρός με λιγότερες ή περισσότερες αγριάδες αλλά το μεγάλο καλαμπούρι έγινε με το σκίτσο του Ποέρ, το καλοκαίρι του ΄69.
Ο Ποέρ ήταν πρόεδρος Δημοκρατίας στη Γαλλία και είχε πει ότι οι Γκωλικοί μύριζαν φασισμό! Έκανα ένα σκίτσο στο οποίο δυο άτομα σχολίαζαν με αφέλεια.
--Ε, βέβαια, μέχρι εδώ μυρίζει!
Τότε στην λογοκρισία ήταν ένας βαθμοφόρος αθυρόστομος και βαρύς. Τηλεφώνησε στην εφημερίδα πρωί πρωί ο ίδιος!
--Στείλτε μου αυτόν τον εξυπνάκια, εδώ.
Πήγα Ζαλοκώστα με άσχημα προαισθήματα. Έρημος διάδρομος. Στο βάθος το καφενείο, σε μια τρύπα. Περίμενα όρθιος μισή ώρα. Ανοίγει μια πόρτα, ένας φαντάρος μου κάνει νόημα.
Μπαίνω σ’ ένα τεράστιο, μισοσκότεινο δωμάτιο.

Στο γραφείο ένας τύπος σκέτος Χάρος. Απόλυτη σιωπή για δύο λεπτά.

Κρατά την εφημερίδα στα χέρια, δείχνει τη γελοιογραφία και αρχίζει να ουρλιάζει. Με μια φωνή καμπάνα.
--Τι μυρίζει μέχρι εδώ ρε; Ρωτάω ρε, τι μυρίζει; ΤΙ ΜΥ-ΡΙ-ΖΕΙ, ΡΕ;
Και τότε ξαφνικά ανοίγει η πόρτα, μπάζει το κεφάλι του ο καφετζής και λέει:
--Ο καφές κύριε ταγματάρχα!

Μου φούσκωσε και χύθηκε!

Πράγματι, ο όροφος μύριζε καφέ.

Έγινε το σώσε!
Έπεσε ένα υστερικό γέλιο που περιλάμβανε και τον ταγματάρχη.
--Άντε στο διάολο ρε μαλάκα! Λέει στον καφετζή και μετά γυρίζει και σε μένα.
--Και συ ρε! Αντέστε στο διάολο όλοι σας!
Βέβαια, έγινα καπνός.

ΣΧΕΤΙΚΑ: 1) Το "Μικρό Πολυτεχνείο" του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων το Νοέμβρη του 1973.

2) Ώφθητε εισερχόμενος εις το κέντρο "Μπάρμπα Θωμάς" περί την 11.30 νυχτερινή. Διατί;

3) Ταξίδι στην άγονη γραμμή: Γιάννενα - Γυάρος, του Πέτρου Αποστολίδη.

4) Ποιούς ξέρεις από τα Γιάννενα; με ρωτάει. Που ήσουν, τι έκανες στον συμμοριτοπόλεμο;

Πριν 43 χρόνια, 21 Απριλίου 1967, ξυπνήσαμε με εμβατήρια. "Του 21 η εποχή και η εικοσιμιά τ' Απρίλη" έληξε με τη μισή Κύπρο σκλαβωμένη.

ΣΧΕΤΙΚΑ 1) Με το αρματαγωγό "Κρυσταλλίδης" στο δρομολόγιο Κέρκυρα, Πρέβεζα, Κεφαλλονιά, Ζάκυνθος, Κατάκωλο, Γυάρος.

2) Τι μυρίζει ρε;

Το πληρώσαμε και θα το πάρουμε το παιχνίδι

Τάδε έφη Στυλιανός Πατακός στη Δέσποινα Παπαδοπούλου